Mercek Altında

Rusya, İsrail’in Suriye’de İran’a yönelik saldırılarına tamamen engel olmamakla birlikte hareketlerini sınırlıyor

Rusya, İsrail’in Suriye’de İran’a yönelik saldırılarına tamamen engel olmamakla birlikte hareketlerini sınırlıyor 



Ukrayna’daki çatışmanın ardından Rusya ile İsrail arasındaki anlaşmazlıklar, iki taraf arasındaki koordinasyona da yansıdı. İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz’ın Temmuz ayının sonunda yaptığı açıklamaya göre Rusya, birkaç ay önce S-300 hava savunma sistemini devreye alarak 2015 yılından bu yana İsrail Hava Kuvvetleri’nin hareketini benzeri görülmemiş bir şekilde kısıtladı.

Bu kısıtlamalar sonucunda İsrail, Suriye’den gelen güvenlik tehditlerini azaltmak amacıyla önleyici saldırıların sürdürülebilirliğini sağlamak için özel taktiklere başvurdu. Bu kapsamda İsrail, Şubat 2022’den itibaren “karadan karaya” füze saldırılarına daha fazla kullanmaya başladı. 8 saldırıya karşılık İsrail, 8 saldırı gerçekleştirdi. Ancak bu sortilerin çoğu, olası bir çatışmayı önlemek için Lübnan hava sahası ve Tenef üssünün sahası kullanılarak gerçekleştirildi.

Rusya-İsrail anlaşmazlığı, İsrail’in Şubat 2022’de Ukrayna işgaline karşı olduğunu açıklamasından sonra başladı. Bu anlaşmazlık, Rusya Adalet Bakanlığı’nın Rusya’daki Yahudi Ajansı’na Temmuz ayı sonunda kapatılması için ihtarda bulunmasından sonra derinleşti. İsrail, bu adımdan sonra tarafsızlık politikasını terk ederek Ukrayna’ya destek sağlamaya hazırlanacağı imasında bulundu.

İki taraf arasındaki anlaşmazlık İsrail Hava Kuvvetleri’nin hareketini kısıtlarken, İran’ın Suriye’deki faaliyetlerini, özellikle de ülkenin güneyinde ve 1974 ateşkes hattının yakınlarında daha da genişletmesine izin verdi. İran, Suriye’de depoladığı füzelerin doğruluğunu artırmak için gelişmiş güdüm sistemlerini transfer etmeye çalıştı.

Bununla birlikte Rusya ve İsrail askeri iletişim ve koordinasyon hattını hala koruyor. Örneğin Tel Aviv, 10 Haziran’da 2022’de Şam Uluslararası Havalimanı’na gelen bir İran füze sevkiyatının hedef alınması da dahil olmak üzere bütün hava saldırılarını gerçekleştirmeden önce Moskova’ya bildirdi. Bu bildirim, saldırıdan önce gözetleme kulesi işçileri ve Moskova ile ilişkili bazı kuvvetlerin geri çekilmesine imkân tanıdı.

Aslında Rusya, İsrail'in Suriye’deki saldırılarını tamamen engellemek istiyor gibi görünmüyor. Daha ziyade İsrail’in Ukrayna’ya yönelik tavrını değiştirmek ve destek sağlamaya yönelik herhangi bir politika benimsemesini engellemek amacıyla ona bir tür baskı olarak kısıtlama getiriyor. Böylece Moskova, Suriye’deki uluslararası aktörler arasında arabuluculuk rolünü sürdürmeye devam ediyor. Saldırıların asgari düzeyde devam etmesi de İran milislerinin Suriye’deki hareketlerini kontrol etmesine olanak sağlıyor.

Buna karşılık İsrail, Suriye’de Rusya’ya karşı tırmandırma politikası izlemeyecek, bilakis Suriye’deki güvenlik operasyonlarının önündeki engelleri aşmak ve Yahudi Ajansı’nın Rusya şubesinin akıbetini görüşmek için diplomatik kanallara başvuracaktır. Bu durum, bölge ülkelerinin siyasi ve güvenlik çıkarlar elde etmek ve İran ile doğrudan çatışmaya girmemek için Rusya’nın garantör rolünün devam etmesini istemelerine yansıyor.